De Roef wordt geen gemeentelijk monument

02 april 2020 00:00

Door Petra Onderwater

HAVEN – De Roef, het eerste permanente gebouw van Almere, wordt geen gemeentelijk monument. Deze status zou volgens het college van burgemeester en wethouders de ontwikkelingsmogelijkheden in de weg staan. Voor de commissie Welstand en Erfgoed komt het besluit als een onaangename verrassing. "Dit ligt niet in de lijn van het pad dat wij waren ingeslagen met de wethouder, de afdeling Archeologie en Monumenten en de investeerder", reageert voorzitter Bas ten Brinke.

"Wij hebben in december het advies uitgebracht om het pand de monumentenstatus toe te kennen, omdat De Roef historische waarde heeft voor onze stad", aldus Ten Brinke. "Het is het eerste gebouw van Almere en dat zou je moeten koesteren. Zoals wel is gebeurd met het voormalige politiebureau De Bivak, dat door de gemeente is aangekocht als het eerste gemeentelijke monument."

Historische betekenis

De Roef was destijds een restaurant, kroeg, theater, buurthuis en kerk ineen. Het gebouw aan de Kerkgracht heeft meerdere functies gehad, maar staat al een aantal jaren leeg. "We hebben als gemeente met lede ogen aangezien hoe een pand met zoveel historische betekenis verloederde, omdat de eigenaar er geen winkel meer in kreeg", verklaart wethouder Hilde van Garderen. "Onze intentie was: een momumentenstatus. Maar we kregen vanuit de vastgoedeigenaren in het Havense centrum te horen dat zo'n status een fikse opknapbeurt en ingebruikname van het pand nóg lastiger zou maken."

Volgens de wethouder heeft de ontwikkelaar wel degelijk oog voor de historie van het pand en ook in andere steden ervaring heeft met historische panden. "Als gemeente willen en kunnen we niet alle historische panden kopen, zoals we met Bivak 1 wel gedaan hebben. Dus onze keuze was: leefbaarheid aan de Markt in Haven of een monumentenstatus."

Winkel met appartementen

Het plan van de ontwikkelaar is dat er beneden een winkelruimte blijft bestaan, met daarboven 11 appartementen van gemiddeld 65m2 in de midden prijsklasse. "De uitstraling en de geschiedenis van het pand zijn meegenomen in het ontwerp. De schuine gedeelten aan de bovenkant blijven ook overeind", aldus Van Garderen. "Het wordt straks opnieuw een markeerpunt voor Haven, maar wel op zo´n manier dat het onderdeel is van de vernieuwing van het centrum en klaar is voor de toekomst."

Angst ongegrond

Ten Brinke betreurt het afwijzen van de monumentenstatus. "We wisten dat de ontwikkelaar hier huiverig voor was, maar wij hebben geprobeerd duidelijk te maken dat die angst ongegrond is. Het is tegenwoordig echt niet zo dat een dergelijke status betekent dat je een glazen stolp over zo'n pand zet en er niks aan veranderd mag worden", benadrukt Ten Brinke. "Wij hebben ook aangegeven de architect bij te willen staan om tot een succesvolle herontwikkeling te komen."

Erfgoed

Zonder monumentenstatus zou de ontwikkelaar volgens Ten Brinke net zo goed een sloopvergunning kunnen aanvragen. "En die zou dan heel lastig te weigeren zijn. Maar alsnog moet zijn plan straks eerst langs de welstandscommissie." Ten Brinke hoopt dat de karakteristieken van het gebouw behouden blijven. "Maar dan nóg hadden wij het eerste gebouw van Almere graag op ons monumentenlijstje gezien. Vooral voor Havenaren betekent De Roef heel veel. Het is Almeers erfgoed."

Bevoegdheid

Dat de gemeenteraad destijds bij de Bivak wél werd betrokken, maar bij het besluit voor De Roef niet, komt volgens Van Garden omdat de Bivak is aangekocht door de gemeente. "De raad was hierdoor betrokken vanwege het budgetrecht van de aankoop en niet vanwege de monumentenstatus. Dat is de bevoegdheid van het college en daarover wordt de raad alleen geïnformeerd."

Het is nu wachten op het advies van de Welstandscommissie over een ontwerp van de ontwikkelaar. "Dat zal er over enkele maanden, na wat gesprekken, zijn", verwacht Van Garderen. "Ik verheug me erop dat deze plek, mét zijn geschiedenis, weer tot leven zal komen."

Een monumentenstatus voor De Roef zou een fikse opknapbeurt en ingebruikname van het pand lastig maken. (Foto: Almere DEZE WEEK)